Melvin Sturm Inspiratie vandaag, 10:57

Leestijd: 3 minuten

Waarom eten we beschuit met muisjes bij een geboorte? Het heeft een verrassende geschiedenis

Een baby geboren? Dan kun je er in Nederland de klok op gelijkzetten dat er ergens een pak beschuit en een doosje roze of blauwe muisjes uit de kast worden getrokken. Het is misschien wel een van onze bekendste eettradities. Maar heb je je ooit afgevraagd waarom we juist beschuit met die kleine suikerbolletjes eten om een geboorte te vieren?

Het antwoord gaat honderden jaren terug. En het heeft alles te maken met anijs, vruchtbaarheid en een slimme reclamestunt rond het Koninklijk Huis…

Een geboorte moest worden gevierd

Om te begrijpen waar beschuit met muisjes vandaan komt, moeten we terug naar de tijd waarin een bevalling een stuk gevaarlijker was dan tegenwoordig.

Een geboorte was namelijk helemaal niet vanzelfsprekend. Zowel voor moeder als kind bracht een bevalling grote risico’s met zich mee.

Culy hapjes voor op een kraamfeest

Wanneer een kind gezond ter wereld kwam en de moeder de bevalling goed had doorstaan, was dat dan ook reden voor een feestje. Familie, buren en vrienden kregen iets lekkers aangeboden om de geboorte te vieren. Vaak ging het om iets zoets, zoals suikerbrood of andere lekkernijen.

Waarom eten we muisjes?

De muisjes die we tegenwoordig op ons beschuit strooien, bestaan uit anijszaadjes met een laagje suiker eromheen. En dat anijszaad was vroeger niet zomaar gekozen.

Alles over Saunf Mithai: gesuikerde venkelzaadjes met de looks van gepofte rijst

Men geloofde namelijk dat anijs de productie van moedermelk stimuleerde en goed was voor het herstel van vrouwen na een bevalling. Daarvoor bestaat geen overtuigend bewijs, maar in die tijd werd anijs als een belangrijk middel voor kraamvrouwen gezien.

Vanaf de achttiende eeuw werden de anijszaadjes steeds vaker met suiker omhuld en als lekkernij uitgedeeld. De naam muisjes heeft waarschijnlijk te maken met de vorm. Aan een anijszaadje zit soms een klein steeltje, dat met een beetje fantasie op het staartje van een muis lijkt.

Er bestaat ook een andere verklaring: de muis werd vroeger gezien als symbool voor vruchtbaarheid.

Waarom juist op beschuit?

Beschuit was vroeger een luxeproduct. Anders dan tegenwoordig lag het niet standaard in iedere keukenkast. Omdat beschuit relatief duur was, werd het vooral gegeten bij bijzondere gelegenheden. Een geboorte was daar natuurlijk een perfect voorbeeld van.

Wie minder geld had, trakteerde bijvoorbeeld op witbrood met suiker. Langzaam maar zeker kwamen de zoete anijszaadjes en het feestelijke beschuit samen. Zo ontstond de combinatie die we tegenwoordig allemaal kennen.

Hapjes voor een babyshower: Culy geeft tips

Het Koninklijk Huis maakte beschuit met muisjes beroemd

Hoewel beschuit met muisjes al veel langer bestond, werd de traditie in 1938 pas echt landelijk bekend.

Dat jaar werd prinses Beatrix geboren. Muisjesfabrikant De Ruijter besloot ter gelegenheid daarvan een enorm blik met oranje muisjes aan te bieden aan het Koninklijk Huis.

Het was een slimme reclamestunt die veel aandacht kreeg. Daarna groeide beschuit met muisjes uit tot een vaste gewoonte bij geboortes in heel Nederland.

Blauwe muisjes bestaan nog helemaal niet zo lang

En dan is er nog iets opvallends: de blauwe muisjes zijn een stuk minder oud dan je misschien denkt.

Lange tijd bestonden er namelijk vooral roze en witte muisjes. De roze variant werd gebruikt bij de geboorte van een meisje, terwijl bij een jongen witte muisjes werden geserveerd. Pas in 1994 introduceerde De Ruijter de blauwe muisjes zoals we die tegenwoordig kennen.

Sindsdien is de combinatie roze-wit voor meisjes en blauw-wit voor jongens de bekendste geworden.

Meer over Nederlandse eettradities:

• Alles wat je wilde weten over de tompouce (of tompoes!)
• Onze favoriete Nederlandse snacks uit elke provincie die je geproefd moet hebben
• Nederland koekjesland! Deze Nederlandse koekjes horen bij de beste ter wereld

Geschreven door Melvin Sturm

Melvin (1996) heeft een voorliefde voor de Franse keuken en zoekt de herkomst van gerechten en producten het liefst tot op de bodem uit. Je kunt hem niet gelukkiger maken dan met verse vis en vindt dat er sowieso meer (Nederlandse) vis gegegeten moet worden. Hij ontwikkelt daarnaast het liefst recepten waarmee je kunt uitpakken voor vrienden óf gewoon voor jezelf.