Alles over pekmez: multi-inzetbare druivenstroop

Pexels

Op yoghurt, in drankjes met rozenwater of als marinade voor de sappigste kip van je leven: pekmez is onze laatste nieuwe culinaire ontdekking en we kunnen nú al niet meer zonder.

Wat is pekmez precies?

Pekmez is een traditionele stroop die ontstaat door vruchtensap (meestal druivensap, maar ook granaatappel, vijgen of moerbei zijn opties) langzaam in te koken tot een donkere, dikke siroop. In Turkije heet het üzüm pekmezi als het om druiven gaat, maar er dus nog veel andere varianten. Het resultaat is een stroop met een intense, aardse zoetheid die anders is dan bij honing of ahornsiroop: complexer, minder vlak, met een lichte zurigheid en iets bosachtigs eronder.

Qua textuur zit pekmez ergens tussen vloeibare honing en granaatappelmelasse in: net wat stroperiger dan dat laatste maar ook niet heel dik. De kleur is meestal diepbruin tot zwart, afhankelijk van hoe lang het fruit heeft ingekookt en welk fruit is gebruikt.

Van stoofgerechten tot koekjes

Pekmez is onlosmakelijk verbonden met de Turkse keuken, maar je vindt vergelijkbare siropen door het hele Midden-Oosten, de Balkan en de Levant. In Griekenland heet het petimezi en wordt het gebruikt in koekjes en taarten. Ook in Armenië, Azerbeidzjan en Iran worden soortgelijke siropen al eeuwenlang gebruikt.

In de Turkse keuken is pekmez een ochtendproduct: een lepel over verse tahini met een stuk brood erbij is een klassiek als het wat uitgebreider mag op zondagochtend. Maar pekmez kan ook volop ingezet worden voor marinades, stoofpotten en sauzen voor vlees. Je leest het dus al: pekmez is multi-inzetbaar en het is een goed idee om zo’n potje in huis te halen.

Hoe gebruik je pekmez in de keuken?

Wij kwamen pekmez voor het eerst op het spoor vanwege jallab, een verfrissend Levantijns drankje van pekmez, rozenwater en ijs, soms ook nog met wat pijnboompitjes erin. Dat bleek een soort cola on steroids toen we ’t eenmaal hadden gemaakt: donker, bloemig, complex en anders dan anders.

Met dat potje in de koelkast zijn we vervolgens nog meer gaan experimenteren. Onze favoriet op dit moment: pekmez een rol geven als marinade voor kippendijen (lekker samen met olijfolie, yoghurt, zout en komijn) en dan de airfryer in. Daarmee krijg je heerlijk malse stukken kip met een zoetzuur, gekaramelliseerd jasje. Die is dan weer superlekker tussen een Turkse wrap met tahina, yoghurt en pickles.

Dat principe kun je natuurlijk ook toepassen op lam of rund; pekmez en vlees zijn gewoon hele goede vrienden. Zelf lepelen we het tegenwoordig ook op onze yoghurt met granola (ook weer met een extra lepeltje tahin), op een kommetje fruit of gebruiken we het als zoetstof in bananenshakes of op pannenkoeken.

Ook bij kaas past het goed: wij kunnen ons goed voorstellen dat het lekker is op een bladerdeeghapje met brie, of simpelweg bij Turkse witte kaas. Ook maar eens proberen? Pekmez is in de meeste Turkse supermarkten te koop.