Dit is waarom jouw boter keihard blijft: grasgevoerde koeien zorgen voor zacht smeerwonder
Hardnekkige calorietellers moeten maar even stoppen met lezen, maar bij Culy kent de boterliefde weinig grenzen. Echte en góéde boter welteverstaan. Dat daar behoorlijk wat verschil op zit, is nog een understatement. Hoe dat precies zit, en welke boter uit de supermarkt je wil hebben?
Leggen we voor je uit.
Eerst en vooral: margarine vs. boter
Eerst en vooral: margarine is geen boter. Boter is een dierlijk product, gemaakt van room (melkvet). Margarine is een plantaardig vetproduct, gemaakt van plantaardige oliën (zoals zonnebloem-, koolzaad- of palmolie). Voor wie plantaardig eten is margarine dus de beste keuze.
Maar wil je boter volgens het boekje? Dan valt margarine toch af. De wet heeft hier trouwens duidelijke kaders voor: alleen de exemplaren die voor minstens 80% uit melkvet bestaan, mogen zich boter noemen. En ja, net daarom is echte boter zo verrukkelijk.
De ene boter is de ander niet
Maar hier wordt het interessant: ook binnen het segment boter zijn er gigantische verschillen. De ene boter blijft zo hard als een baksteen (zelfs buiten de koelkast!), terwijl de andere smeuïg en smeerbaar is. Hoe zit dat dan? Komt ‘ie: de zachtheid van boter wordt grotendeels bepaald door wat de koe eet.
In feite is het simpel: hoe meer gras een koe eet, hoe zachter de boter wordt. Klinkt misschien als een fabeltje, is het niet. Koeien zetten gras namelijk om in onverzadigd melkvet, en onverzadigde vetten zijn een stuk zachter op kamertemperatuur dan verzadigde vetten. Dit stukje wetenschap is dus cruciaal om te begrijpen waarom de ene boter zoveel zachter is dan de andere.
Het geheim van zachte boter
Het geheim van zachte boter is dus gras. Kritische zielen kunnen zich nu afvragen: eten àlle koeien niet gewoon gras? Ja en nee. Het verschil zit ‘m in het percentage krachtvoer dat wordt bijgevoerd bovenop het verse gras. Krachtvoer bevat naast mais, soja en tarwe ook vaak palmvet.
Het probleem met dat palmvet is dat koeien deze op hun beurt omzetten in verzadigd vet, en net deze verzadigde vetten zorgen ervoor dat boter keihard blijft, ook bij kamertemperatuur. Naast een dieet van zoveel mogelijk vers gras (als het weer het toelaat) is het dus belangrijk dat koeien er geen extra palmvetrijk krachtvoerdieet op nahouden, wil hun melk resulteren in perfect smeerbare boter.
Deze boter kun je met een gerust hart kopen
Voor heerlijk smeerbare boter speur je dus in de eerste plaats naar het label ‘grasboter’. In de Nederlandse supermarkten zijn er een aantal merken die zich daarmee onderscheiden. Kerrygold is bijvoorbeeld een klassieker: voor deze Ierse boter grazen koeien het hele jaar door, met een supersmeuïge boter als gevolg.
Qua Nederlandse producenten is Den Eelder dan weer de beste optie (te koop bij onder meer Jumbo en PLUS), net als de grasboter van Weerribben zuivel. De echte boterliefhebbers kunnen zich uiteraard ook tot Franse botermakers wenden en op zoek gaan naar merken als Bordier of Echiré. Bij Franse delicatessenwinkels heb je de grootste kans.
Onze populairste artikelen van deze week:
- Bakkers zweren erbij: met deze ene truc laat je bladerdeeg in de oven glanzen als goud
- Bottenbouillon maken: dit is waarom één flinke pan je hele week beter maakt
- Superfoods zonder flauwekul: deze 10 alledaagse ingrediënten geven je lijf serieuze backup
- Altijd kaas in huis: met deze simpele invriesregels red je restjes parmezaan, cheddar en gruyère
- Je wil je tomatensaus nooit meer anders maken dan op deze manier
:format(jpeg):background_color(fff)/https%3A%2F%2Fwww.culy.nl%2Fwp-content%2Fuploads%2F2021%2F02%2FDSC00802-2-e1612865031556.jpg)
:format(jpeg):background_color(fff)/https%3A%2F%2Fwww.culy.nl%2Fwp-content%2Fuploads%2F2025%2F07%2FBoterterrine_voor_op_bij_borrel_3.jpg)
:format(jpeg):background_color(fff)/https%3A%2F%2Fwww.culy.nl%2Fwp-content%2Fuploads%2F2023%2F09%2F2_Lekkerste-boter-supermarkt.jpg)